Joe Thomas, autor da novela «Brazilian Psycho»: «As elites e a clase media teñen medo aos pobres»

 

O escritor cre que na favela queda clara a desigualdade social

                             O escritor británico Joe Thomas (Hackney, Londres, 1977), en Barcelona, onde acudiu para participar no festival BCNegra.

Escrito por JOSÉ OLIVA

O escritor británico Joe Thomas, autor dunha tetralogía de novelas negras ambientadas en São Paulo, que presentou a cuarta, Brazilian Psycho no festival de novela negra BCNegra, considera que «na favela queda moi clara a desigualdade social».

Thomas, que durante dez anos viviu en São Paulo, onde exerceu como profesor de historia e literatura nunha escola británica, entretece en Brazilian Psycho (Salamandra), unha historia policíaca de ficción mesturada con delitos reais na gran urbe do cono sur, un fresco narrativo cunha ampla gama de personaxes e escenarios, desde as favelas ata as altas finanzas e as esferas públicas, entre o primeiro mandato de Lula dá Silva e a chegada ao poder de Jair Bolsonaro.

Inspirado polo escándalo político e policial derivado da rebelión de maio do 2006, unha xornada aciaga na historia recente do Brasil, Thomas revela o lado máis escuro do rexurdimento socialdemócrata brasileiro e o posterior ascenso da dereita populista, nun país tensionado e fracturado social e politicamente.

O punto de partida sitúase no 2003, cando Lula acaba de ser elixido presidente por primeira vez, e os inspectores Mário Leme e Ricardo Lisboa investigan a morte do director da British School, símbolo da elite brasileira.

Thomas cre que «São Paulo é un espazo onde se acumula moito poder, é unha cidade de grandes contrastes e calquera espazo con grandes contrastes ofrece moitísimas posibilidades para explorar, especialmente neste cuarto libro, Brazilian Psycho, e ademais é unha cidade chea de vida, con moitísima variedade».

«Mirar a favela obrígache a mirar aos desfavorecidos», apunta o autor británico, que na súa estancia en São Paulo estivo a vivir no mesmo sitio de Leme, que é unha especie de comunidade con valos e vixilancia nunha zona céntrica da cidade, unha comunidade pechada na que hai de todo, piscina, tenis, café, grelladas e está xusto ao lado de Paraisópolis, a favela máis grande de São Paulo».

Cada día, cando ía traballar xunto co seu compañeiro brasileiro en coche cruzaban a favela para coller un atallo, vían como espertaba a favela, a xente tomando o autobús a esas horas para ir facer un traballo manual moi lonxe de alí.

Pero tamén, engade, ves alí os controis policiais, con axentes con motos e con armas.

«Creo que hai tamén un medo das elites e da clase media a eses pobres, e ese temor das clases medias, no fondo, perpetúa as desigualdades», sinala o escritor, que destaca os intentos de Lula de beneficiar a unha clase popular moi ampla.

O seu programa de Bolsa de Familia «mellorou a situación de miles de persoas, aínda que é certo que tamén houbo trapicheos», algo que Thomas creara para a novela pensando que só era unha ficción, pero despois deuse conta de que había delincuentes reais que tamén tiveran a mesma idea e que aproveitaran esas gretas do sistema para os seus propios fins.

«Pensaba que inventara algo, pero os delincuentes son máis listos que eu», anota Thomas, que lembra que «mentres tiña lugar o programa Bolsa de Familia, o Goberno embarcouse no escándalo do mensalão, con subornos que se pagaban a parlamentarios para que aprobasen as leis».

Sobre a idea do perdón, Thomas asevera que «non só no Brasil, senón tamén no Reino Unido ou nos Estados Unidos, houbo gobernos populistas que subiron ao poder e sementaron a división, e tras a súa volta Lula intentou xerar unidade, que é a natureza da política».

Con Brazilian Psycho e as anteriores Paradise City, Gringa e Playboy, o autor dá por concluído o ciclo de novelas de São Paulo, e agora embarcouse nunha triloxía, ambientada no barrio londiniense de Hackney, onde creceu, nos anos 70 e 80 cunha formulación algo similar.

«Neste caso fago máis fincapé nos elementos históricos e os de non ficción e concéntrome sobre todo na brutalidade e a corrupción policial»; e ademais, agrega, «ponse o acento en aspectos contraculturais».

Este novo ciclo narrativo, recoñece, é «como unha carta de amor a Londres, pero enche de rabia».

 

[Imaxe: Toni Albir | Efe - fonte: www.lavozdegalicia.es]