sábado, 1 de abril de 2023

O español, o galego, o catalán e o vasco abren vías de colaboración institucional

 

«Unha vez lograda a normalización, se se continúa coa discriminación podería vulnerarse a Constitución», advirte Santiago Muñoz Machado

                    A presidenta do Institut d'Estudis Catalans, Teresa Caberei, o director da RAE, Santiago Muñoz Machado, e o presidente da RAG , Víctor F. Freixanes, durante o encontro «Linguas e culturas, un patrimonio común do Estado español», no congreso de Cádiz.

Por G.N.

As linguas cooficiales do Estado dialogan. E iso xa é noticia. Porque, a pesar de que as linguas son instrumentos de comunicación, quen as usan empéñanse a miúdo na confrontación. Este martes, o diálogo produciuse en Cádiz, no Congreso Internacional da Lingua Española, en cuxo seo o español, o galego, o catalán e o vasco traballaron por abrir vías de colaboración institucional. Quen protagonizaron o encontro foron o director da RAE, Santiago Muñoz Machado; Teresa Caberei, presidenta do Institut d'Estudis Catalans; e Víctor F. Freixanes, presidente da Real Academia Galega. Adolfo Arejita, secretario da Euskaltzaindia, non puido asistir por un problema co voo. No medio de tanta cordialidade, Muñoz Machado lembrou que o Estado carece de competencias lingüísticas xerais, labor que corresponde ás comunidades, que posúen capacidade para articular as linguas cooficiales. Quixo deixar claro que as políticas de normalización son lexítimas «ata que se consiga a normalización» e que, unha vez acadada, «se se continúa coa discriminación dunha das dúas linguas oficiais, isto podería supor unha vulneración da Constitución», advertiu.

No debate Linguas e culturas, un patrimonio común do Estado español, que reunía ás academias das linguas en España, os seus representantes avogaron por fortalecer a diversidade lingüística do territorio español e establecer canles de cooperación entre as entidades.

Nese sentido, Muñoz Machado tamén sinalou que «o conflito actual» que existe no territorio e que afecta o castelán e ás linguas cooficiales «non reflicte a potencialidade da lingua e da cultura común para unir e vertebrar mellor os diferentes elementos que compoñen un Estado como é España». Valorou así positivamente, segundo recolle Europa Press, este primeiro coloquio que, dixo, espera que poida servir para abrir unha fenda e unha senda de comunicación e colaboración «pendente» e na que, incidiu, ten «moita confianza».

Teresa Caberei coincidiu na necesidade de fomentar «as diferenzas» lingüísticas que compoñen o territorio, aínda que, obxectou, España é un país «plurilingüista», pero «asimétrico», xa que, argüíu, o castelán é a lingua que ten «máis alcance». Por iso, demandou, o Goberno «debería fortalecer a diversidade lingüística e cultural do Estado», entendendo que é algo que o enriquece e reforza, e que, por iso, hai que considerala como «un ben patrimonial a conservar».

Lamentou a presidenta do Institut d'Estudis Catalans a falta de «un discurso sistemático que defenda a diversidade» e protexa o plurilingüismo e a pluriculturalidad. «Tamén faltan actos simbólicos», profundou Caberei para valorar de forma positiva un encontro que permite intercambiar ideas e recursos «para fortalecer o avance do plurilingüismo».

Freixanes, último en tomar a palabra, compartiu a exposición da súa colega catalá e quixo establecer «un matiz» ao considerar que «cada lingua ten a súa historia detrás» e que a lingua é «unha representación simbólica do mundo que ten unha comunidade, algo que se herda dos seus antepasados e vainos construíndo a todos». Así, incidiu, o idioma galego ten unha historia nas súas reivindicacións «moi diferentes» das do catalán. A realidade do galego, subliñou, como recolle Europa Press, é «moi maioritaria no uso, coñecemento e realidade social», pero, ao mesmo tempo, «careceu historicamente dos mecanismos de poder político e económico para impor un modelo de uso e continuidade na poboación».

Evocou Freixanes a presentación en Madrid dunha revista literaria realizada nos 80, na que se dixo que «todos facemos un mesmo viaxe, pero somos moi distintos e, na medida en que nos tratamos e coñecémonos, vanse eliminando medos, prexuízos e problemas», e engadiu que «o día que un neno de Andalucía, Murcia ou Estremadura» considere como «algo seu» a personalidades da historia catalá, vasca ou galega, «ese día teremos resolto o problema básico».

Muñoz Machado discrepou desta radiografía, que considerou distinta hoxe en día. «Temos as vosas linguas e os vosos literatos como propios, e lamentamos como vós calquera agresión ás vosas linguas maternas. Sentímosvos como compañeiros de viaxe e cun desexo enorme de cooperar e de que saldemos esa débeda histórica de discriminación lingüística», concluíu.

 

[Imaxe: Europa Press - fonte: www.lavozdegalicia.es]

Sem comentários:

Enviar um comentário