Er Archiu Generau d’Aran commemòre eth Tricentenari damb era publicacion ena web dera Cronologia des hèts succedits ena Val d’Aran ath torn dera Guèrra de Succession Espanhòla e eth regnat de Felip V (1700-1746). Un trabalh hèt per Elisa Ros, istoriadora e tecnica de patrimòni deth Conselh Generau d’Aran e Maria Pau Gómez, directora der Archiu Generau d’Aran.
Atau madeish en apartat “Els documents escollits” dera web s’an publicat 4 documents que viren ath torn des hèts nomentadi. Eth prumèr, ua carta der archiduc Carles III, datada en 1707; eth dusau, ua carta de Felip V, datada en 1707; eth tresau, era libreta deth sindicat de Sanci Aunòs de Miguel, sindic generau dera Val d’Aran en periòde 1710-1712 e eth darrèr document, eth Memòriau des maus hèti en Garòs pes tropes borboniques en 1711.
Era difusion continuarà enes programes de ràdio que cada deluns aufrís er Archiu a trauès deth programa ‘Aran, Meddia Aranés’, a on se parlarà des hèts, des documents e des notícies d’aguest periòde istoric. Es biografies de Carles d’Àustria e de Felip V inicieren es emissions en mes de març, que continueren damb un programa dedicat ara invasion dera Val d’Aran per part des tropes borboniques er an 1711.
En mes d’abriu s’a parlat d’un document qu’informe des maus que patic eth lòc de Garòs er an 1711 dauant dera entrada des tropes de Felip V, en tot èster generau de dites tropes eth Marqués d’Arpajon. Eth document se conten en hons patrimoniau des d’Eira e des de Barbèr de Garòs. S’a explicat era biografia de Sanci Aunòs de Miguel des de Joanchiquet de Vilamòs. Aunòs aucuparà eth cargue de Sindic Generau e serà part important enes eveniments politics d’aquera epòca.
En mes de mai, es emissions an tractat eth Decret de Naua Planta (1716). Cau rebrembar que, maugrat dit decret, era Val d’Aran continuarà, gràcies a ua Reiau Cedula autrejada per Felip V, damb eth sòn govèrn particular.
En mes de junh, coneisheram era figura de Francisco Cau de Benós, baron de Les e governador dera Val d’Aran peth nomenament dirècte deth rei, a trauès deth sòn testament datat en 1719.
Era programacion especiau acabarà damb un repàs de toti es privilègis autrejats per Felip V ara Val d’Aran, des quaus destaque era exempcion der us deth papèr sagerat qu’encara consèrve aué en dia era Val.
Es programes se pòden escotar en diferit pera tota Catalunya, ena web de Catalunya Informació de Catalunya Ràdio en sòn apartat “Programes” sintonizant eth programa ”Aran, Meddia Aranés” e eth dia d’emission qu’ei eth deluns. http://www.catradio.cat/programa/892/Aran-meddia-aranes
Maria Pau Gómez Ferrer
Archiu Generau d’Aran
[Hònt: gruparxiverslleida.wordpress.com]


Sem comentários:
Enviar um comentário